Beveiliger én gastheer in de Piet Roordakliniek

  • 03 Mar 2015 12:07

De Piet Roordakliniek (onderdeel van Tactus Verslavingszorg) in Zutphen laat zich ondersteunen door beveiligers van G4S. Specifiek aan hun taak op deze plek is dat zij niet ‘de stoere beveiliger uithangen’. Dat is de wens van de forensische verslavingskliniek. Hier moeten de beveiligingsmedewerkers een combinatie van veiligheid en gastheerschap uitstralen, naar zowel cliënten, therapeuten als bezoekers.

Piet Roordakliniek

Projectleider Forensische Zorg Patrick Eskes is al jarenlang zeer betrokken bij de locatie. ‘Ik ben hier al in 1996 begonnen, toen dit gebouw net was neergezet als Justitiële Jeugdinrichting (JJI)’, vertelt hij. ‘Destijds ben ik bij JJI de Kolkemate gestart als Logemedewerker en naar ongeveer een jaar intern doorgestroomd naar hoofd veiligheid. In die rol was ik verantwoordelijk voor de professionalisering van de beveiliging en veiligheid in de JJI. Het was natuurlijk belangrijk dat de inrichting aan alle justitiële eisen voldeed, en dat was voor mij een mooie uitdaging.’

Incidenten oplossen

De populatie van het gebouw bestond destijds uit jongeren met jeugd-TBS, of een ondertoezichtstelling. Eskes: ‘In de laatste jaren kregen we een Individuele Traject Afdeling, dat waren jongeren (‘carrouseljongeren’) die nagenoeg alle JJI’s al hadden gezien. In die jaren hadden we hier regelmatig incidenten. In eerste instantie probeerden we deze zelfstandig op te lossen, maar soms maakten we ook gebruik van het IBT team (intern bijstandsteam) van de Penitentiaire Inrichting Achterhoek, die hier tegenover is. Omstreeks 2008 hebben we binnen de Kolkemate eigen mensen opgeleid als IBT-er.’

Sluiting was teleurstelling

In het kader van het Masterplan Gevangeniswezen van staatssecretaris Teeven kregen de medewerkers van de JJI eind 2012 te horen dat de inrichting binnen een jaar moest sluiten. Dat was voor Eskes en alle overige medewerkers een grote teleurstelling. ‘We hadden een prima gebouw dat aan alle eisen voldeed, en bovendien scoorden we bovengemiddeld in onze resultaten met de jongeren. In de loop van 2013 meldde echter Tactus zich. Zij hadden belangstelling voor het gebouw, omdat hun locatie van de Piet Roordakliniek in Apeldoorn niet meer voldeed aan de eisen voor een besloten/gesloten instelling, zoals Justitie deze stelde.’

Tactus veranderde populatie

Met de komst van Tactus veranderde ook het type ingeslotenen van het gebouw. De Piet Roordakliniek van Tactus, die tegenwoordig in het gebouw is gehuisvest, is een forensische verslavingskliniek en biedt behandeling aan cliënten die veelvuldig met Justitie in aanraking zijn gekomen. Zij hebben naast hun verslaving ook andere problematiek, zoals een antisociale stoornis of psychiatrische problematiek. Het gebouw heeft nu vijf woon-leefgroepen: twee gesloten groepen en drie besloten groepen. Binnen de laatste groepen bevinden zich de cliënten die – onder voorwaarden – ook buiten de poort mogen.

Geen ‘bajes-uitstraling’

Voor Eskes was de komst van Tactus goed nieuws in een vervelende situatie. Alle medewerkers zouden immers ook moeten vertrekken, omdat de JJI sloot. ‘Tactus vroeg mij of ik bij Tactus Verslavingszorg in dienst wilde komen’, vervolgt Eskes, ‘ook vanwege mijn grote kennis van het gebouw en installaties die daar aanwezig waren. Daar had ik wel oren naar. In de zomer van 2013 heb ik de laatste jongeren uit het gebouw zien vertrekken, om vrijwel direct daarna te beginnen met een renovatie en herinrichting van het gebouw. We wilden namelijk per se geen ‘bajes-uitstraling’, maar een goede mix van besloten/geslotenheid en gastheerschap.’

Tussen afstand en nabijheid

Tactus maakte al jarenlang gebruik van de dienstverlening van G4S en introduceerde het bedrijf in het gebouw in Zutphen. De eerste kennismaking met de kliniek in Zutphen vindt dan ook voor iedereen plaats met een medewerker van G4S. Daarnaast zijn tien tot twaalf beveiligers van G4S binnen een ploegendienst actief. ‘Zij geven invulling aan het door ons gewenste gastheerschap’, vindt Eskes, ‘maar waarborgen tegelijkertijd op een juiste wijze de veiligheid. Ik kende zelf G4S trouwens ook al uit mijn JJI-tijd. Toen we tijdelijk extra capaciteit nodig hadden, hebben zij dat voor ons geregeld. Maar nu leveren zij dus permanent medewerkers aan ons. Ik vind G4S een prettige externe partij om mee te werken. Korte directe lijnen waarbij men meedenkt met de klant. Ten tweede vind ik het goed om ook relatieve buitenstaanders binnen onze organisatie te hebben. Met altijd dezelfde mensen loop je meer risico dat er teveel persoonlijke betrokkenheid ontstaat met cliënten en medewerkers. Ik vind het belangrijk om een gezonde verhouding te hebben tussen afstand en nabijheid en met een externe partij heb je dat eerder.’

Ze maken het waar

‘Ik ben zeer te spreken over de mensen van G4S. Wij hebben hen geselecteerd op een combinatie van beveiliger en gastheer en die functie maken zij zeker waar. Dat kan niet iedereen. Je moet vrij snel in de gaten hebben wat voor vlees je in de kuip hebt, en hoe je op mensen reageert. Ook moeten de G4S’ers goed kunnen omgaan met regels, maar wel vriendelijk zijn voor cliënten en bezoekers. Je moet vooral niet de stoere beveiliger uit willen hangen, want dat is hier meestal helemaal niet nodig. Dat was voor mijzelf trouwens ook een openbaring, na jarenlang met de JJI-populatie gewerkt te hebben. Ik moest er echt even aan wennen dat de huidige cliënten mij ineens beleefd aanspraken.’
Eskes is tevreden met het veiligheidsniveau van de kliniek en heeft het veiligheidsbeleid goed georganiseerd. ‘Natuurlijk blijf je scherp, maar op het volstrekt onverwachte kun je je nooit voorbereiden. Ik ga ervan uit dat we met alle plannen en procedures voldoende zijn toegerust om een veilige kliniek te hebben en G4S helpt ons daar uitstekend bij.’

Download de pdf versie: G4S - Piet Roordakliniek

^